ကမၻာတစ္လႊားက ထင္ရွားတဲ့ အမ်ိဳးသမီး ၁၀ ဦး

0
463

အမ်ိဳးသမီးေတြဟာ ကမၻာတစ္ဝန္းမွာ သူတို႔ရဲ႕အခြင့္အေရးေတြအတြက္ တိုက္ပြဲဝင္ေနၾကပါတယ္။ အမ်ိဳးသမီးေတြဟာ တန္းတူအခြင့္ အေရးေတြ ရရွိဖို႔ တစ္ေလွ်ာက္လံုးႀကိဳးစားလာခဲ့ၿပီး ခုခ်ိန္မွာေတာ့ အမ်ိဳးသမီးနဲ႔ အမ်ိဳးသားေတြကို အဆင့္အတန္းခြဲဲထားတဲ့ နံရံႀကီးကို အၿပီးျပတ္မဟုတ္ရင္ေတာင္ အတိုင္းအတာတစ္ခုထိ ၿဖိဳခ်ႏိုင္ေနၿပီျဖစ္ပါတယ္။ ေအအက္ဖ္ပီသတင္းဌာနက ေရြးခ်ယ္ေဖာ္ျပခဲ့တဲ့ ကမၻာ့ ႏိုင္ငံေရးေခါင္းေဆာင္ အမ်ိဳးသမီး ၁၀ ကို ျပန္လည္တင္ျပလိုက္ပါတယ္။

mer

(၁) အန္ဂ်ယ္လာ မာကယ္

အသက္ ၆၂ ႏွစ္ရွိတဲ့ မာကယ္ဟာဂ်ာမနီရဲ႕ပထမဆံုးအမ်ိဳးသမီး အဓိပဓိ မာကယ္ဟာ ၂၀၀၅ ခုႏွစ္မွာ ဂ်ာမနီရဲ႕ ဥေသွ်ာင္ျဖစ္လာၿပီးတဲ့ ေနာက္မွာ သမိုင္းတစ္ေလွ်ာက္ ဥေရာပရဲ႕ အင္အားအေကာင္းဆံုးစီးပြားေရးတစ္ရပ္ကို ေဖာ္ေဆာင္ႏုိင္ခဲ့ပါတယ္။ ဂ်ာမနီအဓိပဓိအျဖစ္ သံုး ႀကိမ္ဆက္ထမ္းေဆာင္ခဲ့ၿပီး ၂၀၁၃ ဟာ သူ႕ရဲ႕ တတိယသက္တမ္းစတင္တဲ့ႏွစ္ျဖစ္ပါတယ္။ ဘ႑ာေရးနဲ႔စီးပြားေရးျပႆနာေတြ ျဖစ္ ေပၚခ်ိ္န္ မွာ အဓိကအႀကံဉာဏ္ေတြ ေပးႏိုင္တဲ့ ေခါင္းေဆာင္တစ္ဦးျဖစ္သလို ႏိုင္ငံေရးနဲ႔ကမၻာ့ ေရႊ႕ေျပာင္းအေရး ကိစၥေတြမွာလည္း အဓိက ပါဝင္ ခဲ့သူျဖစ္ပါတယ္။

tm

(၂) ထရီဇာ ေမ

မာဂရက္သက္ခ်ာၿပီးရင္ ၿဗိတိန္ရဲ႕ ဒုတိယေျမာက္အမ်ိဳးသမီးဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ျဖစ္ပါတယ္။ အသက္ ၅၉ ႏွစ္ရွိၿပီး ဒီႏွစ္ ဇူလိုင္ ၂၃ မွာ တာဝန္ စတင္ထမ္းေဆာင္ခဲ့ပါတယ္။ ေမ မတက္ခင္မွာ ၿဗိတိန္ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္က ေဒးဗစ္ကင္မရြန္ျဖစ္ၿပီး သူဟာ ဥေရာပသမဂၢကေန ၿဗိတိန္ႏုတ္ထြက္ ဖို႔ လူထုဆႏၵခံယူပြဲ ရလဒ္ထြက္ေပၚခဲ့တာေၾကာင့္ အနားယူခဲ့တာပါ။ ေမဟာ ၂၀၁၀ ကတည္းက ျပည္ထဲေရးဝန္ႀကီးျဖစ္ၿပီး ၿဗိတိန္ အီးယူက ခြဲမထြက္ေရး စည္း႐ုံးခဲ့သူလည္းျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ အီးယူကႏုတ္ထြက္ၿပီးေနာက္မွာလည္း ျငင္သာတဲ့ ကတၱီပါလမ္းခြဲျဖစ္ဖို႔ ညိွႏိႈင္းေဆြး ေႏြးေရးမွာ တာဝန္ခံရမယ့္လူတစ္ေယာက္လည္း ျဖစ္ပါတယ္။

hl

(၃) ဟီလာရီ ကလင္တန္

အသက္ ၆၈ ႏွစ္အရြယ္ ကလင္တန္ဟာ ၁၉၉၃ ကေန ၂၀၀၁ ထိ သမၼတကေတာ္အျဖစ္ အိမ္ျဖဴေတာ္မွာေနခ့ဲၿပီး နယူးေယာ့ခ္ျပည္နယ္ အထက္လႊတ္ေတာ္ေဟာင္းနဲ႔ အိုဘားမားလက္ထက္ ႏိုင္ငံျခားေရးဝန္ႀကီးေဟာင္းလည္း ျဖစ္ပါတယ္။ ခုခ်ိန္မွာေတာ့ သမၼတတစ္ေယာက္ ျဖစ္ဖို႔ ႀကိဳးစားေနၿပီး ၂၀၁၆ သမၼတေရြးေကာက္ပြဲအတြက္ႏိုင္ငံေရးပါတီႀကီးတစ္ခုရဲ႕ ပထမဆံုးအမ်ိဳးသမီးသမၼတေလာင္းတစ္ေယာက္ ျဖစ္ ပါတယ္။

 

sk

(၄) (ေဒၚ)ေအာင္ဆန္းစုၾကည္

အသက္ ၇၁ ႏွစ္အရြယ္ ႏိုဘယ္ၿငိမ္းခ်မ္းေရးဆုရွင္ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ဟာ ျမန္မာျပည္ရဲ႕ ဒီမုိကေရစီေခါင္းေဆာင္ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ သူဟာ စစ္အစိုးရက ေရးဆြဲခဲ့တဲ့ ဖြဲ႕စည္းပံုအေျခခံဥပေဒေၾကာင့္ သူဟာ သမၼတျဖစ္ခြင့္မရွိပါဘူး။ သူဟာ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ေနအိမ္အက်ယ္ ခ်ဳပ္ဘဝနဲ႔ေနခဲ့ရၿပီး ၂၀၁၅ ႏိုဝင္ဘာ ေရြးေကာက္ပြဲအၿပီးမွေတာ့ ႏိုင္ငံေတာ္အတုိင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္ျဖစ္လာျဖစ္လာခဲ့ပါတယ္။ တစ္နည္း အားျဖင့္ ဒီရာထူးဟာ ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္အဆင့္ပါပဲ။ သူဟာ သူ႕အတြင္းလူတစ္ဦးကို သမၼတတာဝန္ထမ္းေဆာင္္ဖို႔ ေနရာခ်ထားခဲ့ပါတယ္။

ejs

(၅) အယ္လန္ဂၽြန္ဆင္ဆာလိဖ္

Iron Lady လို႔ ေခၚၾကတဲ့ လိုက္ေဘးရီးယားႏိုင္ငံက ဆာလိဖ္ဟာ ၂၀၀၅ ႏိုဝင္ဘာ ေရြးေကာက္ပြဲမွာအႏိုင္ရၿပီး အာာဖရိကရဲ႕ပထမဆံုး အမ်ိဳးသမီးသမၼတ ျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။ အသက္ ၇၇ ႏွစ္ရွိၿပီး ႏိုဘယ္ဆုလည္း ရရွိထားသူပါ။ စီးပြားေရးပညာရွင္၊ ႏိုင္ငံတကာျပည္သူ႕ဝန္ထမ္း ေဟာင္းနဲ႔ဘ႑ာေရးဝန္ႀကီးေဟာင္းျဖစ္သလို ၂၀၁၁ မွာလည္း သမၼတ ဒုတိယသက္တမ္း ထပ္မံအုပ္ခ်ဳပ္ခြင့္ရခဲ့ပါတယ္။

 

mb

(၆) မစ္ခ်ယ္ဘက္ခ်လက္

အသက္ ၆၄ ႏွစ္အရြယ္ ခ်ီလီႏိုင္ငံက ဘတ္ခ်လက္ဟာ လက္ရွိအခ်ိန္မွာ လက္တင္အေမရိကေဒသရဲ႕ တစ္ဦတည္းေသာ အာဏာရ အမ်ိဳးသမီး ျဖစ္ပါတယ္။ အာနက္စတိုပီႏိုခ်က္လက္ထက္မွာ အတိုက္အခံတစ္ေယာက္အျဖစ္ ရပ္တည္ခဲ့လို႔လည္း ႏွိပ္စက္ခံခဲ့ရပါတယ္။ ၂၀၀၆ ကေန ၂၀၁၀ ထိ သမၼတအျဖစ္ အုပ္ခ်ဳပ္ခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီမတိုင္ခင္မွာ လက္တင္အေမရိကရဲ႕ ပထမဆံုး အမ်ိဳးသမီးကာကြယ္ေရး ဝန္ႀကီးအျဖစ္ တာဝန္ထမ္းေဆာင္ခဲ့ဖူးပါတယ္။ ၂၀၁၃ ဒီဇင္ဘာမွာ ေနာက္တစ္ႀကိမ္ သမၼတ ျဖစ္လာခဲ့ပါတယ္။

 

imf

(၇) ခရစၥတင္းလာဂါဒီ

ႏိုင္ငံတကာေငြေၾကးရန္ပံုေငြအဖြဲ႕(IMF)ရ႕ဲ႕ ပထမဆံုးအမ်ိဳးသမီးအႀကီးအကဲ အသက္ ၆၀ အရြယ္ လာဂါဒီဟာ ၂၀၁၁ မွာေတာ့ အေၾကြး ျပႆနာေတြအၾကား ရေအာင္ရပ္တည္ေျဖရွင္းခဲ့ၿပီး IMF ရဲ႕ အႀကီးအကဲအျဖစ္ ထပ္ေရြးေကာက္ခန္႔အပ္ခံခဲ့ရပါတယ္။ လုပ္ငန္း၊အဖြဲ႕အစည္း လုပ္ထံုးလုပ္နည္းဆိုင္ရာ ေရွ႕ေနေဟာင္းတစ္ျဖစ္လဲ လာဂါဒီဟာ ျပင္သစ္ႏိုင္ငံရဲ႕ ပထမဆံုးအမ်ိဳးသမီးဘ႑ာေရး ဝန္ႀကီးလည္း ျဖစ္ပါတယ္။

 

jy

(၈) ဂ်န္နက္ယဲလန္

အသက္ ၆၉ ႏွစ္ရွိၿပီျဖစ္တဲ့ ယဲလန္ဟာ ၂၀၁၃ မွာ အေမရိကန္ ဗဟိုဘဏ္ရဲ႕အႀကီးအကဲ ျဖစ္လာပါတယ္။ အဲဒီမတုိင္ခင္က ဒီရာထူးကို အမ်ိဳးသားေတြပဲ သီးသန္႔ရရွိတာပါ။ ယဲလန္ဟာ ဟားဗတ္တကၠသိုလ္က ပါေမာကၡေဟာင္းတစ္ဦးျဖစ္သလို အေမရိကန္သမၼတေဟာင္း ဘီကလင္တန္ရဲ႕ စီးပြားေရးပညာရွင္ေဟာင္းတစ္ေယာက္လည္း ျဖစ္ပါတယ္။

 

ib

(၉) အီရီနာ ဘိုကုိဗာ

ဘူေဂးရီးယားက အသက္ ၆၄ ႏွစ္အရြယ္ ဘိုကိုဗာဟာ ၂၀၀၉ မွာ ကုလသမဂၢ ယဥ္ေက်းမႈအဖြဲ႕အစည္း UNESCO ရဲ႕ ပထမဆံုး အမ်ိဳးသမီးအႀကီးအကဲ ျဖစ္ လာခဲ့ပါတယ္။ UNESCO ဟာ ပညာေရး၊ ယဥ္ေက်းမႈအေမြအႏွစ္နဲ႔ လြတ္လပ္စြာထုတ္ေဖာ္ခြင့္အတြက္ ေဆာင္ရြက္ေနတဲ့ အဖြဲ႕အစည္း ျဖစ္ပါတယ္။ ၂၀၁၃ မွာ အႀကီးအကဲ ေနာက္တစ္ႀကိမ္တင္ေျမွာက္ခံရတဲ့ ဘိုကိုဗာဟာ အမ်ိဳးသမီးေတြ တန္းတူညီမွ်အခြင့္အေရး ရရွိေရး အတြက္လည္း UNESCO မွာ ေဆာင္ရြက္ေနပါတယ္။

 

mc

(၁၀) မာဂရက္ခ်န္

တုပ္ေကြးနဲ႔ဆားစ္ေရာဂါေတြ ျပန္႔ပြားေနခ်ိန္မွာ ေဟာင္ေကာင္ က်န္းမာေရးဌာနကို အုပ္ခ်ဳပ္ခဲ့တဲ ပါရဂူတစ္ေယာက္ ျဖစ္ပါတယ္။ လက္ရွိမွာ အသက္ ၆၈ ႏွစ္ရွိပါၿပီ။ ခ်န္ဟာ ကမၻာ့က်န္းမာေရးအဖြဲ႕ရဲ႕ အေထြေထြအတြင္းေရးမွဴးျဖစ္သလို အမ်ိဳးသမီးေတြက်န္းမာေရး ကိုလည္း WHO ရဲ႕ ဦးစားေပးကိစၥေတြထဲမွာ မပါအျဖစ္ ထည့္သြင္းခဲ့သူ ျဖစ္ပါတယ္။

 

Ref; AFP