အေမရိကန္ စစ္တပ္နဲ႔ လိင္ေျပာင္း စစ္မႈထမ္းမ်ား သမုိင္း

0
451

လိင္ေျပာင္းထားသူေတြကို အေမရိကန္ စစ္တပ္မွာ တာဝန္ထမ္းေဆာင္ခြင့္ မျပဳေတာ့ဖို႔ စီစဥ္ေနတယ္ဆိုတဲ့ အေမရိကန္ သမၼတ ေဒၚနယ္ထရမ့္ရဲ႕ ဇူလိုင္လ ၂၇ ရက္ေန႔ ေၾကညာခ်က္က LGBT အသိုင္းအဝိုင္းကို အသံက်ယ္က်ယ္ေလာင္ေလာင္ ထြက္ေပၚလာေစပါတယ္။

စစ္တပ္ထဲမွာ တာဝန္ထမ္းေဆာင္ရင္း လိင္ေျပာင္းလဲမႈဆိုင္ရာ ခြဲစိတ္ကုသမႈ ခံယူၾကတဲ့ “ေဆးစရိတ္ ကုန္က်မႈ အေျမာက္အျမား” ကို ေလွ်ာ့ခ်ႏိုင္လိမ့္ မယ္လို႔ သမၼတ ထရမ့္က အေၾကာင္းျပပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ခြဲျခမ္းစိတ္ျဖာ သုေတသနအဖြဲ႔တစ္ခုျဖစ္တဲ့ RAND ရဲ႕ ၂၀၁၆ ခုႏွစ္ ေလ့လာမႈ တစ္ရပ္မွာေတာ့ လိင္ေျပာင္းလဲမႈဆိုင္ရာ က်န္းမာေရး ေစာင့္ေရွာက္ ကုသစရိတ္ဟာ နည္းတယ္လို႔ ေဖာ္ျပခဲ့ဖူးပါတယ္။

စစ္တပ္မွာ တာဝန္ထမ္းေဆာင္ေနသူေနသူေတြကို လိင္ေျပာင္းလဲမႈဆိုင္ရာ ခြဲစိတ္ကုသ ေစာင့္ေရွာက္ေပးရတဲ့ စရိတ္ဟာ အေမရိကန္ ေဒၚလာ ၈ ဒသမ ၄ သန္းရွိၿပီး တစ္ႏွစ္မွာ စစ္မႈထမ္းေတြအတြက္ စစ္ဖိနပ္ဝယ္ရတဲ့ စရိတ္ထက္ ၀ ဒသမ ၁ ရာခိုင္ႏႈန္းပဲ ပိုပါတယ္။

ေနာက္ေၾကာင္းကို ျပန္ၾကည့္ရင္ အေမရိကန္သမၼတ ဘားရက္ အိုဘားမား လက္ထက္မွာ ကာကြယ္ေရး ဝန္ႀကီးဌာနက လိင္ေျပာင္းခြဲစိတ္ထားသူေတြ စစ္မႈထမ္းခြင့္ ပိတ္ပင္ထားတာကို ပယ္ဖ်က္ေပးခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီဆံုးျဖတ္ခ်က္ ခ်ၿပီးေနာက္ လိင္ေျပာင္းလဲတဲ့ စစ္သည္ေတြဟာ ခြဲစိတ္တာ၊ ေဟာ္မုန္းေဆးေပးတာေတြ အပါအဝင္ ဆရာဝန္က ညႊန္ၾကားတဲ့ လိုအပ္သမွ် ေဆးကုသ ေစာင့္ေရွာက္မႈအတြက္ အစိုးရရန္ပံုေငြနဲ႔ လုပ္ေဆာင္ခြင့္ ရသြားခဲ့ပါတယ္။

၂၀၁၁ မွာ သမၼတ အိုဘားမားက “မေမးနဲ႔ မေျပာနဲ႔” စစ္ဥပေဒ မူဝါဒကို ဖ်က္သိမ္းလိုက္ပါတယ္။ အဲဒီမူဝါဒဟာ ၁၉၉၄ ခုႏွစ္မွာ သမၼတေဟာင္း ဘီလ္ ကလင္တန္က စတင္ခဲ့တဲ့ မူဝါဒ ျဖစ္ပါတယ္။ “မေမးနဲ႔ မေျပာနဲ႔” မူဝါဒအရ လိင္ေျပာင္းထားတဲ့ စစ္သည္ဟာ သူတို႔ရဲ႕ အႀကီးအကဲ အရာရွိက သူလိင္ေျပာင္းထားမွန္း မသိသေရြ႕၊ သူကိုယ္တိုင္က သူ လိင္ေျပာင္းထားေၾကာင္း ထုတ္ေဖာ္ မဝန္ခံသေရြ႕ စစ္မႈထမ္းခြင့္ရွိတယ္ ဆိုတာပဲ ျဖစ္ပါတယ္။

သမိုင္းကို ျပန္ၾကည့္မယ္ဆိုရင္ အေမရိကန္ ျပည္တြင္းစစ္ (၁၈၆၁-၁၈၆၅) ကတည္းက ပြင့္ပြင့္လင္းလင္း ထုတ္ေဖာ္ မေျပာေသာ္ျငားလည္း လိင္ေျပာင္းထားသူ စစ္မႈထမ္းေတြဟာ စစ္တပ္မွာ ထူးခြ်န္စြာ တာဝန္ထမ္းေဆာင္ခဲ့တာကို ေတြ႔ရပါတယ္။ ဥပမာတစ္ခု ထုတ္ျပရရင္ လိင္ေျပာင္းထားတဲ့ အမ်ိဳးသားတစ္ဦး ျဖစ္သူ အဲလ္ဘတ္ ကက္စ္ရွာ ဟာ အမွတ္ (၉၅) အီလီႏိြဳက္ တပ္မမွာ တာဝန္ထမ္းေဆာင္ၿပီး ျပည္တြင္းစစ္မွာ ဝင္တိုက္ခဲ့ပါတယ္။

ငယ္ရြယ္တဲ့ တပ္သား ကက္စ္ရွာဟာ ဗစ္ခ္စ္ဘာ့ဂ္ တိုက္ပြဲမွာ ဝင္တိုက္ခဲ့စဥ္ သူနဲ႔ သူ႔ရဲေဘာ္ရဲဘက္ေတြဟာ ပိတ္ဆို႔ထားတဲ့ ကြန္ဖက္ဒေရစီ တပ္ကို ေဖာက္ထြက္ႏိုင္ခဲ့ၾကပါတယ္၊ သူ႔ရဲ႕နာမည္ကို အီလီႏြိဳက္ ေအာင္ပြဲခံ ေက်ာက္တိုင္မွာ ေရးထိုးထားပါတယ္လို႔ နယူးေယာက္ခ္တိုင္းမ္ သတင္းစာႀကီးက ေရးခဲ့ပါတယ္။

၂၀ ရာစုမွာ LGBT ေတြကို စစ္တပ္မွာ တာဝန္ထမ္းေဆာင္ခြင့္ျပဳတဲ့ ပထမဆံုး ႏိုင္ငံဟာ နယ္သာလန္ ျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီေနာက္မွာ ၾသစေၾတးလ်၊ ၾသစတီးယား၊ ဘယ္လ္ဂ်ီယမ္၊ ဘိုလီးဗီးယား၊ ကေနဒါ၊ ခ်က္သမၼတႏိုင္ငံ၊ ဒိန္းမတ္၊ အက္စတိုးနီးယား၊ ဖင္လန္၊ ျပင္သစ္၊ ဂ်ာမနီ၊ အစၥေရး၊ နယူးဇီလန္၊ ေနာ္ေဝ၊ စပိန္၊ ဆြီဒင္နဲ႔ ၿဗိတိန္တို႔ဟာလည္း လိင္ေျပာင္းထားသူေတြကို စစ္မႈထမ္းခြင့္ ေပးခဲ့ပါတယ္။ က်ဴးဘား၊ ထိုင္း စတဲ့ႏိုင္ငံေတြမွာေတာ့ အထူးစြမ္းေဆာင္ခ်က္ ရွိမွ စစ္မႈထမ္းခြင့္ ျပဳပါတယ္။

အေမရိကန္ စစ္တပ္မွာ လိင္ေျပာင္းထားတဲ့ စစ္မႈထမ္း အေရအတြက္ဟာ ၁၃၂၀ ကေန ၆၆၃၀ ဦးအထိ ရွိႏိုင္တယ္လို႔ RAND အဖြဲ႔ရဲ႕ ေလ့လာခ်က္မွာ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။ အရန္တပ္ထဲမွာက ၈၃၀ ကေန ၄၁၆၀ ဦးအထိ ရွိႏိုင္ပါေသးတယ္။ စစ္တပ္နဲ႔ အရန္တပ္ေတြကေန အၿငိမ္းယူခဲ့တဲ့၊ စစ္ျပန္ျဖစ္ခဲ့တဲ့ လိင္ေျပာင္းလဲထားသူေပါင္း ၁၃၄၃၀၀ ဦး ရွိတယ္လို႔ ဝီလ်မ္စ္ အင္စတီက်ဳက ၂၀၁၄ ခုႏွစ္က ျပဳလုပ္ခဲ့တဲ့ သုေတသန စာတမ္းတစ္ခုမွာ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။ ဝီလ်မ္စ္ အင္စတီက်ဳဆိုတာ ကယ္လီဖိုးနီးယား တကၠသိုလ္က ပညာရွင္အဖြဲ႔အစည္းတစ္ခု ျဖစ္ပါတယ္။

ရႏိုင္သမွ် အခ်က္အလက္၊ ရင္းျမစ္ေတြကို စဥ္ဆက္မျပတ္ ေလ့လာမႈေတြအရ လိင္ေျပာင္းထားတဲ့ စစ္မႈထမ္းေတြဟာ ပံုမွန္ စစ္မႈထမ္းေတြထက္ ရာထူးအျမင့္ပိုင္းေတြကို ပိုေရာက္ၾကတယ္ဆိုတာ ေတြ႔ရတယ္လို႔ အဲဒီသုေတသန စာတမ္းကို ပူးတြဲေရးသားသူ ဂ်ိဳဒီ ဟာမန္က ေျပာပါတယ္။

လိင္ေျပာင္းထားသူေတြကို စစ္မႈထမ္းျခင္းက တားျမစ္မယ့္ ကိစၥနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ အိမ္ျဖဴေတာ္ရဲ႕ အစီအစဥ္ အေသးစိတ္ကို မသိရေသးေပမယ့္ တကယ္သာ အတည္ျဖစ္သြားရင္ ႏိုင္ငံအတြက္ စစ္ေရးတာဝန္ ထမ္းေဆာင္ေနသူဟာ ႏုတ္ထြက္ေပးဖို႔နည္းလမ္းပဲ ရွိပါတယ္။

ဒါေပမယ့္ ၁၉၉၉ ခုႏွစ္တုန္းက LGBT မဂၢဇင္းတစ္ေစာင္ျဖစ္တဲ့ အက္ဒဗိုကိတ္ မဂၢဇင္းနဲ႔ အင္တာဗ်ဴးမွာ ထရမ့္ ေျဖၾကားခဲ့ဖူးတာ တစ္ခုေတာ့ ရွိပါတယ္။

Gay တစ္ေယာက္ဟာ ဆရာဝန္၊ ေရွ႕ေန၊ ေက်ာင္းဆရာ ဒါမွမဟုတ္ တျခား တာဝန္တစ္ခုခုကို ယူႏိုင္တာပဲ၊ ဘာေၾကာင့္ ႏိုင္ငံအတြက္ စစ္မႈ မထမ္းႏိုင္ရမွာလဲ၊ ‘မေမးနဲ႔ မေျပာနဲ႔’ မူဝါဒဟာ မေအာင္ျမင္ဘူးဆိုတာ ရွင္းပါတယ္။ ဥေရာပ ႏိုင္ငံေတြမွာ ေအာင္ျမင္စြာ စစ္မႈထမ္းေနတဲ့ Gay ေတြ အမ်ားႀကီးပါလို႔ေတာ့ ထရမ့္က ေျပာခဲ့ဖူးပါတယ္။
Sources: ABC, CNN

သင္ကာ

?bph6