ေလထန္ မိုးသည္း ညမွ “အေရြ႕”

ျပည္ေထာင္စုျငိမ္းခ်မ္းေရးညီလာခံ-(၂၁)ရာစုပင္လုံ ၊ ဒုတိယအစည္းအေဝး ေအာင္ျမင္စြာ ျပီးေျမာက္ခဲ့ပါျပီ။

ေမလ ၂၄ ရက္ေန႕ကစလို႕ ေဆြးေႏြးပြဲေတြ ဆက္တိုက္ျပဳလုပ္ခဲ့ရာမွာ ဒီကေန႔ ျပည္ေထာင္စု လက္မွတ္ေရးထိုးျပီး စာခ်ဳပ္ခ်ဳပ္ဆိုႏိုင္ခဲ့ၾကပါတယ္။ ဒီမုိကေရစီနဲ႕ ဖက္ဒရယ္စနစ္ကို အေျခခံတဲ့ ဒီမိုကေရစီဖက္ဒရယ္ ျပည္ေထာင္စုအတြက္ ၾကီးမားတဲ့ အေရြ႕တစ္ခုလို႕ ဆိုခ်င္ပါတယ္။

ဒီအေရြ႕ဟာ အေရးၾကီးပါတယ္။ ႏုိင္ငံေရးျပႆနာေတြကို ႏုိင္ငံေရးနည္းနဲ႕ စားပြဲဝိုင္းမွာ ေျဖရွင္းၾကဖို႕ ၾကဳိးပမ္းအားထုတ္ႏို္င္ခဲ့ၾကတဲ့ သက္ေသတစ္ခု၊ မွတ္ေက်ာက္တစ္ရပ္ ျဖစ္လာခဲ့ပါျပီ။ ဒီအေရြ႕အတြက္ ျဖတ္သန္းလာခဲ့တာေတြ ျပန္ၾကည့္ရင္ အခက္အခဲေတြ မ်ဳိးစုံ ေက်ာ္ျဖတ္ခဲ့ၾကရပါတယ္။

ႏိုင္ငံေရးေဆြးေႏြးပြဲ အဆင့္ဆင့္ကို UPDJC က စိတ္ကူးနဲ႔ ပုံေဖာ္ျပီး မူေဘာင္ ေရးဆြဲခဲ့ၾကပါတယ္။ မူလမူေဘာင္ကို ျပန္လည္သုံးသပ္ခဲ့ရာမွာ ႏုိင္ငံတကာက ႏိုင္ငံေရးေဆြးေႏြးပြဲေတြကို ေလ့လာျပီး ေဆြးေႏြးခဲ့ၾကပါတယ္။ ေအာက္ေျခက စတဲ့ Bottom Up ပုံစံနဲ႕ အေပၚကစတဲ့ Top Down ပုံစံရွိရာမွာ ႏွစ္မ်ဳိးစလုံးကို ေပါင္းစပ္ျပီး ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ ပကတိအေျခအေနနဲ႕ လိုက္ေလ်ာညီေထြ ျဖစ္ေစမယ့္ Mixed Model ကို ေရြးခ်ယ္ခဲ့ၾကပါတယ္။

မူေဘာင္၊ Structure ၊ လုပ္ငန္းလမ္းညႊန္ ToR နဲ႕ စည္းမ်ဥ္းစည္းကမ္းေတြကို ေရးဆြဲျပီး လက္ေတြ႕လုပ္ေဆာင္တဲ့အခါမွာ ေကာင္းတာေတြ ရွိသလို အဆင္မေျပတာေတြလည္း ရွိခဲ့တာပါပဲ။ ဒါေပမယ့္ အားလုံးက အေကာင္းဆုံး ျဖစ္ေအာင္ ၾကဳိးပမ္းေဆာင္ရြက္ေပးခဲ့ၾကပါတယ္။

ေနျပည္ေတာ္ ညီလာခံကို မေရာက္ခင္ အမ်ဳိးသားအဆင့္ႏုိင္ငံေရးေဆြးေႏြးပြဲေတြ၊ လုပ္ငန္းေကာ္မတီ အစည္းအေဝးေတြ၊ UPDJC အတြင္းေရးမွဴးအဖြဲ႕အစည္း အေဝးေတြနဲ႕ UPDJC အစည္းအေဝးေတြ အၾကိမ္ၾကိမ္ လုပ္ခဲ့ၾကပါတယ္။ ေနာက္ဆုံးမွာေတာ့ ညီလာခံ ဒုတိယအစည္းအေဝးကို ေရာက္ရွိလာခဲ့ပါတယ္။

ညီလာခံမွာလည္း က႑အလိုက္၊ အစုအဖြဲ႕အလိုက္ ေဆြးေႏြးပြဲေတြမွာ အၾကိတ္အနယ္ အေၾကအလည္ ေဆြးေႏြးခဲ့ၾကပါတယ္။ UPDJC က တင္လိုက္တဲ့ (၄၁)ခ်က္ (ေျမယာက အဓိပၸါယ္ဖြင့္ဆိုခ်က္ ၄ ခ်က္ေပါင္းရင္ ၄၅ ခ်က္)ဟာ (၃၇)ခ်က္ (ေျမယာအက႑ အဓိပၸါယ္ဖြင့္ဆိုခ်က္ ၄ ခ်က္တိုး) (မူလအတိုင္း ဆိုရင္ ၃၃ ခ်က္) သေဘာတူညီမႈ ရရွိခဲ့ပါတယ္။ UPDJC က တင္လိုက္သမွ် သေဘာတူညီခ်က္ မရရွိခဲ့ပါဘူး။ ဒါက ညီလာခံဟာ Rubber Stamp မဟုတ္ဘူး ဆိုတာကို ျပသလိုက္တာပါပဲ။

UPDJC အစည္းအေဝးလုပ္မယ့္ ေမ ၂၇ ရက္ေန႕မွာ မလုပ္ျဖစ္ေတာ့ဘဲ PPST ေခါင္းေဆာင္ေတြနဲ႕ ႏိုင္ငံေတာ္အတိုင္ပင္ခံပုဂၢဳိလ္နဲ႕ အၾကိတ္အနယ္ ေဆြးေႏြးခဲ့ရပါတယ္။

ေမလ ၂၈ (သို႕မဟုတ္) တင္းမာမႈမ်ား အျမင့္ဆုံးအခ်ိန္

ေမလ ၂၈ ရက္ေန႕မွာ UPDJC အစည္းအေဝးကို မနက္ ၉ နာရီကေန ည ၇ နာရီ ၁၅ မိနစ္အထိ ျပဳလုပ္ခဲ့ရပါတယ္။ အစည္းအေဝးဟာ အၾကိတ္အနယ္ အျပင္းအထန္ ေဆြးေႏြးမႈေတြ ျပည့္ႏွက္ေနခဲ့ပါတယ္။

ေတြ႕ဆုံေဆြးေႏြး အေျဖရွာၾကရာမွာ သေဘာထားေတြ တစ္ထပ္တည္း က်မေနတာ သဘာဝပါပဲ။ ေဆြးေႏြးညွိႏႈိင္းမႈေတြမွာ အခ်က္တစ္ခ်က္တည္းကို ျပင္းျပင္းထန္ထန္ သေဘာထားကြဲလြဲေနတဲ့အခါ ဒီအခ်က္ကိုပဲ ဆက္ျပီး ေဆြးေႏြးၾကရင္ စိတ္ခံစားမႈေတြ၊ အတိတ္ရဲ႕အရိပ္ေတြ ပါဝင္လာျပီး အေျခအေနကို ပိုမိုျပီး ဆိုးရြားသြားႏုိင္ေစပါတယ္။ ဒီအခါမွာ ေဆြးေႏြးညွိႏႈိင္းမႈေတြ ခဏရပ္၊ Tea Break ေပးျပီး တင္းမာမႈေတြ ေလ်ာ့က်သြားမွ ဆက္ျပီး ေဆြးေႏြးၾကရပါတယ္။

မနက္ပိုင္းမွာလည္း “ခြဲမထြက္ေရး” နဲဲ႕ “ကိုယ္ပိုင္ျပဌာန္းခြင့္” “ကိုယ္ပိုင္အေျခခံဥပေဒ” သေဘာတူညီခ်က္ မရတဲ့အခါ အေတာ္မ်ားမ်ားက စိတ္ဓါတ္က်သြားတာေတြ အထင္းသား ျမင္ၾကရပါတယ္။ ဒီအခ်ိန္မွာ ႏိုင္ငံေတာ္အတိုင္ပင္ခံပုဂၢဳိလ္က “စိတ္ဓါတ္မက်ပါနဲ႕၊ ညီလာခံက ဒီတစ္ၾကိမ္တည္း မျပီးေသးပါဘူး။ ေနာက္ညီလာခံေတြ ရွိပါေသးတယ္” လို႕ ႏွစ္သိမ့္အားေပးမႈေတြ လုပ္ခဲ့ရပါတယ္။

ေမလ ၂၈ ရက္ေန႔ ညပိုင္းအထိ ေရာက္လာခ်ိန္မွာ UPDJC အဖြဲ႕ဝင္ေတြဟာ ေဆြးေႏြးမႈရဲ႕ အျမင့္ဆုံး အပိုင္းကို ၾကဳံေတြ႕ခဲ့ၾကရပါတယ္။ MICC-II ခန္းမၾကီးရဲ႕ အျပင္ဘက္မွာ ေလေတြ၊ မိုးေတြ သည္းထန္ေနသလို UPDJC အစည္းအေဝး စားပြဲဝိုင္းမွာလည္း ေလေတြ မိုးေတြ သည္းထန္ေနသလိုပါပဲ။ ဒီအခ်ိန္ဒီကာလဟာ အေရးၾကီးတဲ့ အခ်ိန္ကာလ ျဖစ္လာခဲ့ပါတယ္။

NCA လမ္းေၾကာင္း၊ ေတြ႕ဆုံေဆြးေႏြးေရးလမ္းေၾကာင္း ပ်က္သြားႏုိင္တဲ့အထိ အေျခအေနက ဆိုက္ေရာက္ခဲ့ပါတယ္။

(နာမည္ေတြ ထုတ္ေဖာ္ မေျပာေတာ့ပါဘူး)

ေတြ႕ဆုံေဆြးေႏြးမႈ ပ်က္သြားမွာ စိုးရိမ္ၾကတဲ့ သူေတြက ေမတၱာရပ္ခံၾကပါတယ္။ မ်က္ႏွာေတြကလည္း စိုးရိမ္တၾကီး၊ တခ်ဳိ႕လည္း စိတ္ပ်က္လက္ပ်က္၊ တခ်ဳိ႕လည္း ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ ရုတ္တရက္ ေပ်ာက္ဆုံးသြားသလိုမ်ဳိး ရွိေနခဲ့ၾကပါတယ္။

“သီးသန္႕ေဆြးေႏြးခ်ိန္ ၁၅ မိနစ္ ေပးပါ” ေတာင္းတဲ့အခါ က်န္တဲ့ အစုအဖြဲ႕ေတြက သေဘာတူၾကပါတယ္။

Tea Break မွာ ေသာက္စရာ Tea, Coffee မရွိေတာ့ပါဘူး။ အနားေပးခ်ိန္မွာ အခ်င္းခ်င္း တီးတိုးေဆြးေႏြးမႈေတြ ျဖစ္ေနၾကပါတယ္။

“ဘယ္လို ဆက္လုပ္ၾကမလဲ”
“ေနာက္ဆုံးက်မွဗ်ာ”
“ခင္ဗ်ား ေျပာသလို ဆင္ေျပာင္ၾကီး အျမီးက်မွ တစ္ေနျပီ”
စသျဖင့္ ေျပာဆိုသံေတြ ထြက္လာၾကပါတယ္။

ဒီအခ်ိန္မွာ သီးသန္႕ေဆြးေႏြးမႈ ေတာင္းတဲ့ အစုအဖြဲ႕က ေနာက္ထပ္ (၇) မိနစ္ ထပ္ျပီး အခ်ိန္ေပးဖို႕ ေတာင္းလာခဲ့ပါတယ္။

ဒီအခ်ိန္မွာ UPDJC အဖြဲ႕ဝင္ေတြရဲ႕ စိတ္ရင္းေစတနာေတြ၊ ခံစားခ်က္ေတြကို အတိုင္းသား ျမင္ရပါတယ္။ အခ်င္းခ်င္း စကားမေျပာႏိုင္ ျဖစ္ေနတဲ့သူ၊ ေငးေငးငိုင္ငိုင္ၾကီး ရွိေနတဲ့သူ၊ ေဆးလိပ္ထြက္ေသာက္ျပီး စိုးရိမ္ပူပန္မႈေတြကို ေျဖေဖ်ာက္ေနရတဲ့သူ စသျဖင့္ ရွိခဲ့ၾကပါတယ္။

ကာလရွည္ၾကာ ေဆြးေႏြးညွိႏႈိင္းခဲ့ၾက၊ ညီလာခံၾကီးမွာ ေဆြးေႏြးၾက၊ ေနာက္ဆုံး UPDJC မွာ အျပီးသတ္ေဆြးေႏြးၾကလို႕ အားလုံး ျပီးျပီ ဆိုတဲ့အခ်ိန္မွာ ဒီျပႆနာကို မေမွ်ာ္လင့္ဘဲ ေတြ႕လာၾကရတဲ့အခါ ႏိုင္ငံေရးေဆြးေႏြးမႈအေပၚ ေမွ်ာ္လင့္တၾကီး လုပ္ကိုင္လာခဲ့ၾကသူေတြရဲ႕ ခံစားခ်က္ေတြဟာ မခ်ိတင္ကဲ အတိုင္းသား ျမင္ေနရပါတယ္။

မနက္ပိုင္းမွာ ခြဲမထြက္ေရးကိစၥ သေဘာတူညီခ်က္ မရတဲ့အေပၚ ေဆြးေႏြးဘက္အားလုံးကို လိုက္ျပီး ေတာင္းပန္ခဲ့တဲ့ တိုင္းရင္းသားၾကီးတစ္ဦးဆိုရင္ “ဟာ ဘယ္လိုလုပ္မလဲ၊ ဒီလိုေတာ့ မလုပ္ပါနဲ႕” တဖြဖြ ေျပာေနတာ ေတြ႕ရေတာ့ သူ႕ရင္ထဲက စိုးရိမ္ေသာကေတြ ကူးစက္လာတဲ့အထိ ျဖစ္ေစခဲ့ပါတယ္။

NCA ညွိႏႈိင္းစဥ္ အစကတည္းက ျငိမ္းခ်မ္းေရးျဖစ္စဥ္မွာ ပါဝင္ခဲ့တဲ့ UPDJC အဖြဲ႕ဝင္တစ္ဦးက ဆိုရင္ “ကၽြန္ေတာ္ ဒီတစ္ၾကိမ္ အစည္းအေဝးဟာ ေနာက္ဆုံးပဲ။ ေနာက္ဆိုရင္ မလုပ္ေတာ့ဘူး။ အားလုံး ေဆြးေႏြးျပီး သေဘာတူညီျပီးေတာ့မွ ခုလို ဆိုေတာ့ ဘယ္လိုလုပ္မလဲ” ဆိုတာကို စိတ္ပ်က္လက္ပ်က္နဲ႕ ေျပာလာခဲ့ပါတယ္။

မီဒီယာသမား တစ္ဦး ေရာက္လာျပီး ေဆြးေႏြးပြဲ ရလဒ္ေတြ လာေမးေတာ့ UPDJC အဖြဲ႕ဝင္ တစ္ေယာက္က “ဒီအခ်ိန္မွာ ဘာစကားမွ မေျပာပါရေစနဲ႕” ဆိုျပီး ျပန္ေျဖသံ ၾကားလိုက္ရပါတယ္။

ကိုယ္တုိင္လည္း တစ္ကယ္လို႕ သေဘာမတူရင္ ဘယ္ပုံဘယ္နည္းနဲ႕ အေကာင္းဆုံး ျဖစ္ေအာင္ ဆက္လုပ္မလဲ ဆိုတာကို ေတြးေနမိပါတယ္။ က်န္တဲ့ လူၾကီးေတြနဲ႕လည္း တိုင္ပင္ေဆြးေႏြးေနမိပါတယ္။

ေနာက္ဆုံးမွာေတာ့ သေဘာတူညီခ်က္ေတြကို လက္မွတ္ေရးထိုးႏိုင္တဲ့ အေျခအေနကို ေရာက္ရွိခဲ့ပါတယ္။ ရင္တမမ ျဖစ္ေနရသူ အားလုံးလည္း ဒီအခ်ိန္မွ သက္ျပင္းခ် ရယ္ေမာႏုိင္ခဲ့ၾကပါတယ္။

ဒီအခ်က္ေတြ လြယ္လြယ္ကူကူ ရလာတာ မဟုတ္ပါဘူး ဆိုတာ သိေစခ်င္ပါတယ္။ ပထမဦးဆုံး ႏုိင္ငံေရးေဆြးေႏြးပြဲကို ဘယ္သူကမွ ပ်က္စီး မသြားေစခ်င္ၾကပါဘူး။ ခက္ခက္ခဲခဲ ရရွိလာတဲ့ ရလဒ္ကို အားလုံးက တန္ဖိုး ထားၾကပါတယ္။

ပထမဆုံး ေျခလွမ္းကို ဘယ္သူကမွ ေနာက္ျပန္လန္က်တာမ်ဳိး မျဖစ္ေစခ်င္ၾကပါဘူး။ ပိုျပီး အေရးၾကီးတာက ဒီလန္က်မႈ၊ ဒီေနာက္ျပန္မႈဟာ ႏိုင္ငံေရးေဆြးေႏြးမႈ လမ္းေၾကာင္းၾကီးတစ္ခုလုံးကို ပ်က္သုဥ္းသြားေစႏိုင္တာေၾကာင့္ပဲ ျဖစ္ပါတယ္။

အစည္းအေဝးခန္းထဲမွာ တစ္ဦးနဲ႕ တစ္ဦး အယူအဆေရးအရ၊ ယုံၾကည္မႈအရ ေျပာၾကဆိုၾကရာမွာ အေတာ္ကေလး တင္းတင္းမာမာနဲ႕ ျပင္းထန္ခဲ့တာေတြ ပါဝင္ခဲ့ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္လည္း အစည္းအေဝး ျပီးဆုံးတဲ့အခါမွာ တစ္ဦးနဲ႕ တစ္ဦး ေဒါသ မရွိ ရယ္ရယ္ေမာေမာနဲ႕ စကားလက္ဆုံၾကေနၾကပါျပီ။ ဒါဟာ ႏုိင္ငံေရးေဆြးေႏြးပြဲရဲ႕ ယဥ္ေက်းမႈတစ္ရပ္ ျဖစ္လာေနပါျပီ။ ေတြ႕ဆုံေဆြးေႏြးမႈေတြ မ်ားလာတာနဲ႕ အမွ် နားလည္မႈ၊ ရင္းႏွီးမႈနဲ႕ ယုံၾကည္မႈေတြ ျမင့္မားလာခဲ့ၾကပါျပီ။

ဒီေန႕ ေမလ ၂၉ ရက္ေန႕ မနက္၊ ညီလာခံခန္းမၾကီးထဲမွာ လက္မွတ္ေရးထိုးၾကတာကို ၾကည့္ေနရင္း မေန႕ညက လိပ္ခဲတည္းလည္း အခ်ိန္ကာလကို ျပန္ျပီး ျမင္ေယာင္လာမိပါတယ္။ ေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာသူ၊ ပညာရွင္၊ ေဝဖန္သုံးသပ္သူ တစ္ခ််ဳိ႕ေတြအတြက္ေတာ့ ဒီညီလာခံဟာ တန္ဖိုးထားစရာ ျဖစ္ခ်င္မွ ျဖစ္ေနပါလိမ့္မယ္။ ဒါေပမယ့္ ႏုိင္ငံေရးေဆြးေႏြးပြဲ အဆင့္ဆင့္မွာ ပါဝင္ခဲ့သူေတြအတြက္ေတာ့ တန္ဖိုးၾကီးမားလွတဲ့ အေရြ႕တစ္ခု ျဖစ္ပါတယ္။

ႏုိင္ငံေရးေဆြးေႏြးမႈေတြ ေအာင္ျမင္ေအာင္ လုပ္ေဆာင္ရာမွာ ခက္ခဲေေလ့ရွိၾကေပမယ့္၊ ဒီႏိုင္ငံေရးေဆြးေႏြးမႈ ပ်က္စီးေစခ်င္ရင္ ခဏေလးနဲ႕ ပ်က္သြားတတ္ပါတယ္။ ဒီ “ခဏေလး” ဆိုတဲ့ အခို္က္အတန္႕ဟာလည္း ၾကဳံေတြ႕ရဖို႕ အရမ္းကို လြယ္ကူေနတတ္ပါတယ္။

UPDJC အဖြဲ႕ဝင္ေတြ၊ အက်ဳိးေဆာင္ေတြ၊ အေထာက္အကူျပဳအဖြဲ႕ဝင္ေတြ အားလုံးအေနနဲ႕ ေလထန္ မိုးသည္းညမွာ အားလုံး ဝိုုင္းတြန္းခဲ့ၾကတဲ့ အေရြ႕ကို ဘယ္သူမွ ေမ့ၾကလိမ့္မယ္ မဟုတ္ပါဘူး။

ဒီအေရြ႕ေၾကာင့္ ယုံၾကည္မႈေတြ ပိုမိုအားေကာင္းလာျပီး ေနာက္ေျခလွမ္းတစ္လွမ္းကို ခိုင္ခိုင္မာမာ လွမ္းႏိုင္မယ္ ဆိုတာ သံသယ မရွိပါဘူး။

ဦးေဇာ္ေဌး

adv_banner
adv_banner
adv_banner adv_banner